Opieka nad dzieckiem a odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego

Wykonywanie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego (SDE) jest dla wielu skazanych szansą na uniknięcie pobytu w zakładzie karnym i dalsze funkcjonowanie w środowisku rodzinnym oraz zawodowym. Szczególne znaczenie ma to w sytuacjach, gdy skazany sprawuje opiekę nad małoletnim dzieckiem. Powstaje więc pytanie: czy konieczność opieki nad dzieckiem może przekonać sąd do udzielenia zgody na odbywanie kary w domu?

Czym jest system dozoru elektronicznego?

System dozoru elektronicznego polega na kontrolowaniu miejsca pobytu skazanego przy użyciu urządzeń technicznych, najczęściej w postaci nadajnika zakładanego na nogę. W praktyce oznacza to możliwość odbywania kary pozbawienia wolności poza zakładem karnym – zazwyczaj w miejscu zamieszkania.

Kiedy można otrzymać dozór elektroniczny?

Sąd penitencjarny może udzielić zgody na odbywanie kary w SDE, jeżeli spełnione są ustawowe warunki. W praktyce najważniejsze są:

• orzeczona kara pozbawienia wolności nie przekracza ustawowego limitu przewidzianego w przepisach,
• skazany posiada stałe miejsce pobytu,
• możliwe są techniczne warunki wykonywania dozoru,
• osoby pełnoletnie wspólnie zamieszkujące wyrażają zgodę na odbywanie kary w tym systemie,
• odbywanie kary w SDE będzie wystarczające dla osiągnięcia celów kary.

Sąd ocenia także dotychczasową postawę skazanego, sposób życia, sytuację rodzinną oraz ryzyko ponownego popełnienia przestępstwa.

Czy opieka nad dzieckiem ma znaczenie dla sądu?

Tak – i w praktyce bardzo często jest to jeden z najważniejszych argumentów przemawiających za udzieleniem zgody na dozór elektroniczny.

Choć przepisy nie wskazują wprost, że „opieka nad dzieckiem” automatycznie uzasadnia SDE, to sąd penitencjarny bierze pod uwagę sytuację rodzinną skazanego oraz skutki osadzenia dla najbliższych. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy:

• skazany samotnie wychowuje dziecko,
• aktywnie uczestniczy w codziennej opiece,
• dziecko wymaga stałej pomocy lub leczenia,
• drugi rodzic nie może przejąć obowiązków opiekuńczych,
• osadzenie mogłoby doprowadzić do destabilizacji sytuacji małoletniego.

W praktyce sądy często podkreślają, że kara powinna realizować cele wychowawcze i zapobiegawcze, ale nie może prowadzić do nieproporcjonalnego pokrzywdzenia dzieci skazanego. Możliwość dalszego wykonywania obowiązków rodzicielskich bywa więc istotnym argumentem za odbywaniem kary w warunkach domowych.

Nie oznacza to jednak, że sam fakt posiadania dzieci gwarantuje zgodę na dozór elektroniczny. Sąd każdorazowo bada całość okoliczności sprawy, w tym charakter przestępstwa, dotychczasową karalność oraz postawę skazanego.

Jakie dokumenty warto przedstawić?

Jeżeli skazany powołuje się na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem, warto dołączyć do wniosku dokumenty potwierdzające sytuację rodzinną, np.:

• akty urodzenia dzieci,
• zaświadczenia ze szkoły lub przedszkola,
• dokumentację medyczną dziecka,
• orzeczenia o niepełnosprawności,
• dokumenty dotyczące alimentów lub wykonywania władzy rodzicielskiej,
• oświadczenia drugiego rodzica lub członków rodziny,
• dokumenty potwierdzające zatrudnienie i utrzymywanie rodziny.

Im dokładniej zostanie wykazane, że obecność skazanego jest realnie potrzebna dziecku, tym większa szansa na pozytywne rozpoznanie wniosku.

Jak ubiegać się o dozór elektroniczny?

Postępowanie rozpoczyna się od złożenia wniosku do sądu penitencjarnego właściwego dla miejsca pobytu skazanego.

Do wniosku warto dołączyć dokumenty dotyczące sytuacji rodzinnej, zawodowej i mieszkaniowej. W praktyce ogromne znaczenie ma odpowiednie uzasadnienie, wskazujące dlaczego wykonywanie kary w systemie dozoru elektronicznego będzie wystarczające oraz jakie konsekwencje dla dziecka wywołałoby osadzenie rodzica w zakładzie karnym.

Po wpłynięciu wniosku sąd może zlecić kuratorowi przeprowadzenie wywiadu środowiskowego oraz sprawdzenie warunków technicznych. Konieczna jest również zgoda pełnoletnich domowników.

Czy warto skorzystać z pomocy adwokata?

Sprawy dotyczące dozoru elektronicznego często wymagają odpowiedniego przedstawienia sytuacji rodzinnej i prawnej skazanego. Profesjonalnie przygotowany wniosek może zwiększyć szanse na pozytywne rozpoznanie sprawy, zwłaszcza gdy kluczowym argumentem jest dobro dziecka.

Podsumowanie

Konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem może stanowić bardzo istotny argument przemawiający za odbywaniem kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego. Sąd bada jednak każdą sprawę indywidualnie i ocenia, czy wykonywanie kary poza zakładem karnym będzie zgodne z celami postępowania karnego oraz bezpieczeństwem społecznym.

W praktyce dobrze przygotowany wniosek, poparty dokumentami i właściwym uzasadnieniem, znacząco zwiększa szanse na uzyskanie zgody na odbywanie kary w warunkach domowych.

Kancelaria Adwokat Weronika Grzelak zajmuje się sprawami rozwodowymi, alimentacyjnymi oraz sprawami z zakresu podziału majątku wspólnego oraz sprawami karnymi- Rozwody Adwokat Szczecin. Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej w tym przedmiocie, skontaktuj się z kancelarią pod numerem telefonu: 605 231 205 lub skorzystaj z konsultacji on-line!